Nga këndvështrimi i shtetit të së drejtës, një proces gjyqësor nuk përfundon në momentin kur gjyqtari shpall dispozitivin e vendimit. Ai përfundon vetëm kur vendimi i arsyetuar zbardhet, u njoftohet palëve dhe u jepet mundësia të ushtrojnë të drejtën e ankimit. Çdo vonesë e pajustifikuar në zbardhjen e vendimeve gjyqësore është një vonesë e vetë drejtësisë.
Në praktikë, shumë qytetarë përballen me një problem që po bëhet gjithnjë e më shqetësues. Edhe pasi seanca ka përfunduar dhe vendimi është shpallur, ata detyrohen të presin me javë ose muaj për të marrë vendimin e arsyetuar. Gjatë kësaj kohe nuk mund të ushtrojnë të drejtën e ankimit, nuk mund të kërkojnë ekzekutimin e vendimit dhe shpesh mbeten në një pasiguri të plotë juridike.
Ky fenomen nuk prek vetëm palët në proces. Ai dëmton besimin e publikut te sistemi i drejtësisë. Një qytetar që pret për muaj të tërë zbardhjen e një vendimi krijon bindjen se drejtësia nuk funksionon me ritmin që kërkon ligji dhe nevoja e shoqërisë.
Vonesa në zbardhjen e vendimeve sjell pasoja konkrete. Në çështjet penale mund të zgjasë padrejtësisht kufizimi i lirisë së individit ose të vonojë shqyrtimin e ankimit. Në çështjet civile dhe administrative vonohen ekzekutimi i vendimeve, regjistrimi i pronave, pagesat e detyrimeve dhe zgjidhja e konflikteve që ndikojnë drejtpërdrejt në jetën dhe ekonominë e qytetarëve.
E drejta për një proces të rregullt ligjor nuk lidhet vetëm me zhvillimin e seancave gjyqësore. Ajo përfshin edhe dhënien e vendimit të arsyetuar brenda një afati të arsyeshëm. Një vendim që nuk zbardhet në kohë është, në praktikë, një drejtësi e pezulluar.
Institucionet përgjegjëse duhet ta trajtojnë këtë fenomen si një problem serioz të administrimit të drejtësisë. Nuk mjafton të monitorohet numri i çështjeve të përfunduara; duhet të monitorohen edhe afatet e zbardhjes së vendimeve dhe të merren masa kur këto afate tejkalohen pa arsye objektive.
Po aq e rëndësishme është edhe transparenca. Publiku ka të drejtë të dijë sa vendime presin ende të zbardhen, sa është koha mesatare e pritjes dhe cilat janë arsyet e këtyre vonesave. Vetëm përmes transparencës dhe përgjegjshmërisë mund të rikthehet besimi i qytetarëve.
Drejtësia nuk matet vetëm me vendimet që shpallen në sallën e gjyqit. Ajo matet me kohën në të cilën qytetari merr vendimin e arsyetuar dhe mund të ushtrojë të drejtat që ligji i garanton.
Kur një vendim nuk zbardhet në kohë, nuk vonohet vetëm një dokument. Vonohen të drejtat e qytetarit, zvarritet procesi gjyqësor dhe dëmtohet besimi te drejtësia. Një drejtësi që vonohet në këtë mënyrë rrezikon të mos jetë më drejtësi efektive.
