Rajna Kovaçi: A është 14 shkurti dita e Shën Valentinit? Si festohet ajo?

Sipas legjendës, megjithatë, ndërsa ishte në mërgim, Shën Valentini u dashurua me një vajzë të re dhe të bukur – vajzën e rojtarit të burgut. Mesazhet epistolare të priftit drejtuar bukuroshes konsiderohen prototipi i Shën Valentinit të sotëm. Francezët ishin ndër të parët që vendosën që shpërthimet e dashurisë për 14 shkurtin duhet të marrin formën e poezive të shkurtra të shkruara në kartolina të bukura.

 

Një miliard kartolina të bukura të zbukuruara me zemra dhe të mbushura me mesazhe të bukura shiten në të gjithë botën për këtë festë. Tradita e festimit të 14 shkurtit daton që nga Perandoria Romake, ku në këtë ditë nderohej mbretëresha e të gjithë perëndive – Jonoa. Ajo konsiderohej mbrojtësja e grave dhe e martesës. Prandaj, ishte zakon që vajzat e pamartuara të shkruanin emrat e tyre në copa letre dhe t’i vendosnin në amfora të veçanta. Të nesërmen, më 15 shkurt, romakët organizonin festime të bollshme, gjatë të cilave të rinjtë provonin fatin e tyre duke nxjerrë copa letre me emrat e vajzave nga një amfor. Shpesh, ata përputheshin me ata që u binin në llotari dashurie.Gjatë mbretërimit të Klaudit II, jo vetëm këto rituale u ndaluan, por edhe dasmat në përgjithësi. Perandori besonte se burrat e pamartuar luftonin shumë më mirë në fushën e betejës dhe të rinjtë e martuar do të ngurronin të shkonin në luftë, sepse nuk do të donin të linin të dashurit dhe gratë e tyre. Megjithatë, sipas legjendës së lashtë, një prift i quajtur Valentin megjithatë shkeli rendin e rreptë, të cilin ai e konsideronte të padrejtë, dhe martoi fshehurazi çifte të dashuruara. Për këtë, ai vetë u ekzekutua më 14 shkurt.

Sigal

Sipas legjendës, megjithatë, ndërsa ishte në mërgim, Shën Valentini u dashurua me një vajzë të re dhe të bukur – vajzën e rojtarit të burgut. Mesazhet epistolare të priftit drejtuar bukuroshes konsiderohen prototipi i Shën Valentinit të sotëm. Francezët ishin ndër të parët që vendosën, që shpërthimet e dashurisë për 14 shkurtin duhet të marrin formën e poezive të shkurtra të shkruara në kartolina të bukura. Shumica e njerëzve blejnë kartolina të gatshme, ndërsa fëmijët ose natyrat më romantike preferojnë të vizatojnë, të bëjnë një aplikim ose të presin vetë një zemër. 1 miliard kartolina shiten në të gjithë botën për 14 shkurtin. Numri është më i lartë vetëm për Krishtlindje, kur blihen 2.5 miliardë nga ky artikull i bukur.

Italianët e quajnë këtë festë Dita e Ëmbëlsirës, pasi në Ditën e Shën Valentinit është zakon të dhurohen kryesisht karamele, ccokollata dhe ëmbëlsira të tjera. Ata thonë se shitjet e artikujve të ngjashëm të futura në cizme i tejkalojnë ato të ShBA (ku shifra është 700 milionë dollarë). Vetë amerikanët kanë shpenzuar shumë për trëndafila të kuq në Ditën e Shën Valentinit në vitet e fundit – të dhënat tregojnë se 100 milionë shiten vetëm në një ditë. Rrënjët e kësaj tradite na çojnë te legjenda e perëndeshës greke të dashurisë, Afërditës. Kur ajo nxitonte të takonte të dashurin e saj, Adonisin, ajo shkeli mbi gjembat e një kaçube me trëndafila të bardhë, të cilët, të lyer me gjakun e saj, u bënë të kuq të ndezur. Themeluesi i traditës së festimit të festës në Shtetet e Bashkuara është aktori Rudolph Valentino. Ai e konsideroi veten idealin e të gjithë të dashuruarve dhe më 14 shkurt organizoi festa të papara në shtëpinë e tij, të cilat i quajti “Dita e Shën Valentinit”.

Në Britaninë e Madhe, e kanë zakon që më 14 shkurt, mesazhe të bukura duhet të shkruhen jo vetëm për ata që e bëjnë zemrën të rrahë në ritmin e dashurisë, por edhe për kafshët shtëpiake. Sidomos në Albionin e mjegullt, qentë dhe kuajt janë të dashur. Megjithatë, përveç zemrave tradicionale, imazhet e pëllumbave, zakonisht të bardha, konsiderohen më të përshtatshme në Ditën e Shën Valentinit. Këta zogj, të dashur nga perëndesha Venus, janë një simbol i besnikërisë dhe dashurisë. Dhe ngjyra e bardhë është një shenjë e pastërtisë së ndjenjave në një numër vendesh evropiane, në Azi, Amerikë dhe Australi. Në Afrikë, pëllumbat i lenë anash, kështu që papagallët përcaktohen si simbol i dashurisë. Por jo të gjithë, sidomos ata me sqepa të kuq. Më 14 shkurt ata janë nga personazhet kryesore të festës kudo ku festohet Dita e Shën Valentinit. Sipas një proverbi të famshëm anglez, “Në Ditën e Shën Valentinit, të gjithë zogjtë në ajër fillojnë të fluturojnë në çifte”. Në këtë ditë, njerëzit ribashkohen me gjysmën tjetër.

Themeluesi i traditës së festimit të festës në Shtetet e Bashkuara është aktori Rudolph Valentino. Ai e konsideroi veten idealin e të gjithë të dashuruarve dhe më 14 shkurt organizoi festa të papara në shtëpinë e tij, të cilat i quajti “Dita e Shën Valentinit”.

Në Uells, më 14 shkurt, është zakon t’u jepen të dashuruarve lugë dashurie. Ato i kanë gdhendur në dru dhe zbukuruar me zemra. Si dhe një çelës është gdhendur me motive romantike, në të është gdhendur një mesazh ku shkruan”E ke gjetur rrugën për në zemrën time”. Zonjat qëndisin  zemra në shami ose përgatisin ëmbëlsira në formë  zemre. Disa burra maço mund të mendojnë madje të gërmojnë një hendek të tërë në formën e një zemre. Por ekziston një probabilitet i lartë që përfaqësuesi i seksit të bukur thjesht nuk e kupton idenë dhe nuk kujtohet të kërkojë Shën Valentinin në fund të gropës… Japonezët, më 14 shkurt, organizojnë konkurse për mesazhin më të zhurmshëm të dashurisë. Një fakt interesant është se rrëfimet romantike thërrasin  përballë njëri tjetrit . Kushdo që arrin t’i thërrasë më fort partnerit merr çmim të veçantë. Dhe këtu, gjinia nuk ka rëndësi – marrin pjesë si burrat ashtu edhe gratë. Gjëja e rëndësishme është të bërtasësh me zë të lartë mbi të tjerët dhe të marrësh çmimin e dëshiruar. Në Ditën e Shën Valentinit, amerikanët kanë futur traditën e puthjes në festime duke marrë pjesë në gara për puthjen më të gjatë. Arritja e regjistruar në Librin e Rekordeve Guinness tejkalon 30 orë! Gjëja më e rëndësishme në garë është që buzët e partnerëve të prekin njëri-tjetrin, pa u shpërqendruar. Atyre nuk u lejohet as të plotësojnë nevojat e tyre natyrore. Megjithatë, ndër faktet më kurioze rreth festimeve, kampionët janë banorët e Gjermanisë. Për gjermanët, Shën Valentini është shenjti mbrojtës i të çmendurve. Në vend festa festohet si Dita e Shëndetit shpirtëror. Edhe festa e të  vetmuarëve Dita e Shën Valentinit është padyshim një nga rastet më të mira për rrëfime dashurie ose shprehje ndjenjash të ngrohta. Por edhe ata që ende nuk e kanë gjetur shpirtin e tyre binjak ose janë ndarë së fundmi mund ta festojnë Ditën e Shën Valentinit në mënyrë origjinale. Ata me prirje më humoristike u dërgojnë ish-partnerëve të tyre ccokollata të prishura, trëndafila të zinj, tullumbace “zie” ose kartolina me mbishkrimet “Vetmia është gjëja më e mirë që më dhe”, “Të lashë vetëm përgjithmonë”! “Nuk mund të qëndrojmë thjesht miq”. “Uroj të mbytesh me zemrën time” etj. Disa madje i dërgojnë ish-të dashurve mesazhe me fjalët “Mos mendo për mua”,është një veprim mjaft “i zgjuar”, pasi ish-i me siguri e ka fshirë numrin e të dashurës së braktisur nga telefoni shumë kohë para dhe nuk ka gjasa të shqetësohet se kush i dërgoi “urim”në14 shkurt. Vlen të përmendet se disa institucione në Çikago tërheqin klientë duke organizuar festa të ashtuquajturës Dita Anti-Shën Valentini. Në San Francisko dhe Nju Jork, feministet festojnë Ditën Ndërkombëtare të Beqarëve. Ngrejnë sloganet, duke demaskuar mitet rreth dashurisë dhe duke bërë thirrje për një luftë kundër  marrëdhënieve jo të mira familjare. Gjëja më interesante është se edhe çiftet e martuara lumturisht shpesh bashkohen në këto festime. Psikologët këshillojnë beqarët të mos ushqejnë, në Ditën e Shën Valentinit, ndjenjën shkatërruese të zilisë ndaj të dashuruarve, por të ecin përpara me kokën lart. Dhe të kujtojnë të vërtetën e vjetër: “Nëse doni të jeni të dashur, së pari duajeni veten” . Çdo vit, në 14 shkurt, miliona njerëz në botë mendojnë se çfarë t’u dhurojnë të dashurve, si t’i surprizojnë me diçka origjinale dhe të paharrueshme. Një buqetë me lule pako me cokollata konsiderohen dhurata origjinale në formën e zemrave për Shën Valentinin.