Izraelitët dhe palestinezët meritojnë paqen. Pritet me kureshtje dhe shpresë mundësia për pranimin dhe zbatimin e planit të Presidentit amerikan Donald Trump.
Trump meriton mbështetjen
Ndonjëherë nuk duhet shumë kohë e durim për pak shpresë. Janë domethënëse disa të dhëna, disa sinjale dhe tregues pozitiv. Ky është edhe rasti në luftën aktuale midis Izraelit dhe Hamasit. Shanset që pengjet e rrëmbyera nga Hamasi më 7 tetor 2023, më në fund të lirohen janë ndoshta më të mëdha se sa kanë qenë për një kohë të gjatë. Kështu është edhe mundësia që Izraeli të pezullojë bombardimet e Gazës.
Të gjithë njerëzit e interesuar shprehen me optimizëm se, Presidenti i SHBA-së Donald Trump është arsyeja për këtë shpresë. Plani i tij me 20 pika për paqen në Lindjen e Mesme, të cilin e paraqiti në Uashington të hënën, më 29.04.2025, së bashku me kryeministrin izraelit Benjamin Netanyahu, frymëzon këtë besim. Hamasi u përgjigj me një “Po, por…” Ata duan të lirojnë pengjet, por negociojnë detaje të mëtejshme të planit. Organizata terroriste ende nuk ka rënë dakord për çarmatimin dhe tërheqjen e saj nga Rripi i Gazës. Këtë të diel, më 05.10.2025, negociatorët izraelitë, të dërguarit e ISIS-it dhe Hamasi do të vazhdojnë negociatat në Egjipt.
Është ende plotësisht e paqartë nëse plani do të zbatohet siç është planifikuar dhe nëse të gjithë do t’i përmbahen përfundimisht. Por fakti që tani ka të paktën shpresë serioze për t’i dhënë fund krizës së pengjeve dhe bombardimeve të Gazës është më shumë sesa mund të pritej.
Në fund të fundit, nuk ka rëndësi se çfarë e motivon Trumpin të punojë për paqen. Qoftë për të ushtruar ndikim në botën arabe (në fund të fundit, ai arriti të ndërtonte një aleancë të gjerë për planin e tij) apo qëllimi i tij i thjeshtë për të fituar Çmimin Nobel për Paqen. Me kontributin për zgjidhjen e shtatë konflikteve e parandalimin e luftarve, ai dëshiron t’u tregojë bashkësisë ndërkombëtare dhe të gjithë kundërshtarëve të tij se e meriton këtë çmim më shumë sesa paraardhësi i tij, Barack Obama.
Evropa është “dorëzuar para islamistëve”
Në një intervistë me Euroneës të dielën, më 05.10.2025, kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu i bëri thirrje Hamasit që ta pranojë pa kushte planin e paqes të Trump. “Përgjegjësia është e Hamasit” për të liruar menjëherë pengjet e mbetura dhe për të pranuar plotësisht marrëveshjen e paqes të ndërmjetësuar nga SHBA-të nën udhëheqjen e Donald Trump, tha Netanyahu, sipas një raporti paraprak nga transmetuesi.
Në të njëjtën kohë, kryeministri izraelit kritikoi ashpër Evropën, e cila tha se ishte “dorëzuar para islamistëve”. “Mos e ushqeni krokodilin – ai përfundimisht do të kthehet kundër jush”, u bëri thirrje Netanyahu krerëve të shteteve dhe qeverive evropiane.
Netanyahu tha më tej se informacioni që vinte nga Gaza ishte “propagandë” dhe akuzoi median ndërkombëtare për “shtrembërim” të raportimit të tyre sepse politikanët kryesorë të Evropës treguan vetë se “u dorëzuan para terrorit”. Sipas Euroneës, ai i përshkroi hapat e fundit nga disa shtete evropiane për të njohur Palestinën si shtet si “shpërblimin përfundimtar për Hamasin pas masakrës më të madhe të hebrenjve që nga Holokausti”. Intervista me Euroneës vjen vetëm disa ditë para përvjetorit të dytë të sulmit të Hamasit ndaj Izraelit më 7 tetor 2023.
Evropa tani duhet të përballet me kërcënimin terrorist, vazhdoi Netanyahu, duke theksuar se Izraeli po përballon “luftën e botës së lirë për të parandaluar barbarët të pushtojnë Evropën”.
Marrëveshja e paraqitur tani nga Trump, tha Netanyahu për Euroneës, “nëse Hamasi e pranon, mund të shënojë fillimin e fundit të luftës”. Arsyeja pse Hamasi ra dakord me propozimin në radhë të parë është “sepse ne ndërmorëm veprime ushtarake kundër fortesës së tyre kryesore”, shpjegoi ai. “Si rezultat, Hamasi është bërë më fleksibël, sepse ka kuptuar se fundi i tij është afër”. Kryeministri izraelit vazhdoi: “Populli i Gazës tani po lufton kundër Hamasit sepse sheh shpresë për t’u çliruar më në fund nga Hamasi”.
Hamasi njoftoi të premten, më 03.10.2025 se fillimisht do të pranonte vetëm pjesë të planit. Plani me 20 pika, i njoftuar rreth një javë më parë pas një takimi midis Trump dhe kryeministrit izraelit Benjamin Netanyahu, bën thirrje për shfuqizimin dhe çarmatimin e plotë të Hamasit në Rripin e Gazës, si dhe lirimin e menjëhershëm të pengjeve të mbetura izraelite. Në këmbim, ushtria izraelite do të tërhiqej gradualisht nga brezi bregdetar. Plani përfshin gjithashtu një qeveri kalimtare të udhëhequr nga një organ ndërkombëtar i kryesuar nga Trump, zgjidhja më e mirë e mundshme. Gaza nuk do të bëhet protektorat amerikan.
Hamasi, pas një ultimatumi të lëshuar pak më parë nga Trump, tani ka formuluar kërkesat e tij të para për rinegociime. Ndërsa Hamasi është i gatshëm të lirojë të gjithë pengjet izraelite, ai kërkon, në këmbim, lirimin e afërsisht 250 palestinezëve të dënuar me burgim të përjetshëm, si dhe lirimin e mijëra të burgosurve të tjerë. Udhëheqësi i Hezbollahut, Naim Qassem, paralajmëron Hamasin për planin e Trumpit për Gazën.
Në të njëjtën kohë, një zëdhënës i Hamasit theksoi se një shkëmbim i plotë brenda 72 orëve të planifikuara nuk ishte i mundur dhe se jo të gjithë trupat e viktimave izraelite ishin në zotërim të tij. Për më tepër, grupi e bëri të qartë se një armëpushim i menjëhershëm duhet të hyjë në fuqi përpara se të fillojë ndonjë shkëmbim. Gjatë kësaj faze, ushtria izraelite duhet të tërhiqet së pari në skajet e Rripit të Gazës.
Netanyahu hodhi poshtë çdo rinegociim dhe theksoi se Hamasi duhet të dorëzohet dhe të çarmatoset pa kushte. “Nuk mund ta pranojë marrëveshjen pjesërisht – duhet ta pranojë atë plotësisht”, i tha ai transmetuesit. “Nëse vërtet krijojmë një administratë civile në Gaza që nuk i mëson fëmijët e saj të urrejnë Izraelin dhe të vrasin hebrenjtë kudo, atëherë, besoj, i gjithë rajoni mund të ketë një të ardhme shumë më pozitive dhe paqësore.”
“Le të shpresojmë se mund ta përfundojmë këtë lehtë – jo në mënyrën e vështirë,” shtoi ai. Nëse Hamasi e refuzon marrëveshjen në tërësi, vazhdoi Netanyahu, qeveria amerikane do ta mbështesë plotësisht Izraelin në përpjekjet e tij ushtarake për t’i dhënë fund luftës.
Presidenti amerikan Trump kërcënoi të shtunën, më 4 tetor 2025, sipas kanalit amerikan të lajmeve CNN, me “shkatërrimin e plotë” të Hamasit nëse nuk pranon planin e tij për t’i dhënë fund konfliktit në Rripin e Gazës dhe për të hequr dorë nga pushteti i tij në brezin bregdetar.
Ndërkohë, negociatorët nga të dyja palët priten në Kajro për bisedime indirekte që fillojnë të hënën. Netanyahu deklaroi, sipas agjencisë së lajmeve AFP, se kishte dërguar negociatorë në Egjipt për të “sqaruar detajet teknike”. Ndërmjetësi egjiptian konfirmoi se pritej edhe një delegacion i Hamasit. Sipas një përfaqësuesi të Hamasit, organizata islamiste palestineze është “shumë e interesuar” për një marrëveshje me Izraelin. Shtëpia e Bardhë njoftoi gjithashtu se përfaqësuesit do të dërgohen në Kajro.
“Mendoj se të gjithë tani e kuptojnë se sundimi i Hamasit po i vjen fundi”, tha Netanyahu, sipas Euroneës. “Ne kemi nevojë për një sistem përgjegjësie të përbashkët. Në Gaza, do të na duhet një administratë civile që nuk drejtohet nga njerëz të përkushtuar për shkatërrimin e Izraelit”, shpjegoi ai. Euroneës njoftoi se do ta transmetojë intervistën e plotë të dielën, më 05.10.2025, në orën 8:30 të mbrëmjes sipas orës CEST.
Trump nuk duhet nënvlerësuar ose shpërfillur
Natyra e tij ndonjëherë e egër, kaotike dhe e paqëndrueshme shpesh përmban një element surprize, i cili mund të krijojë konfuzion dhe në fund të fundit të mobilizojë. Dhe kjo nuk është një gjë e keqe në konfliktet e bllokuara.Megjithatë, ende nuk është e qartë se sa i suksesshëm do të jetë në të vërtetë. Izraelitët nuk do të jenë në gjendje të braktisin kërkesën thelbësore të planit, përkatësisht çarmatimin e Hamasit dhe tërheqjen e organizatës terroriste. Dështimi i planit të Trump është gjithashtu një mundësi shumë realiste. Fakti që paqja është përsëri në kategorinë e “jo jorealistes” vlen shumë këto ditë për bashkësinë ndërkombëtare.
