Miron ÇAKO: Kanabizimi, fatkeqësi dhe mallkim

63

Miron Çako

Duhet
t’i themi “stop’’ fenomenit të kanabizimit që po “vret” brezin e ri, ka trefishim
të përdoruesve të lëndëve narkotike

Kanabizimi,
fatkeqësi dhe “mallkim” prej të cilit duhet të shpëtojmë pa u bërë “popullor”

Pavarësisht
se koha e të korrave për parcelat e hashashit ka mbaruar, dhe duket se
kultivuesit e kësaj bime narkotike po mendojnë si të sigurojnë farën e re,
imazhet e thasëve me kanabis që rëndom kapen brenda dhe jashtë vendit, nuk po
na shqiten nga sytë. Kur dëgjon pothuajse çdo ditë në mediat e vendit dhe ato
të huaja për kapjen e kilogramëve dhe tonëve të hashashit me origjinë nga
Shqipëria, trafikuar nga shqiptarët, ose kur hashashi shqiptar thonë se është i
një cilësie të lartë konkurruese në tregun e drogës, besoj se çdokush që e
ndien veten shqiptar të përgjegjshëm, që e do dhe kontribuon për të mirën e
këtij vendi, nuk ndihet aspak mirë, madje një hidhërim me ankth e kap kur
mendon të nesërmen e vendit, në qoftë se ky fenomen nuk do të parandalohet në
kohë. Ata që shqetësohen të parët dhe më shumë për këtë fenomen të frikshëm
janë prindërit, të cilët kanë përgjegjësinë për rritjen dhe edukimin e fëmijëve
të tyre, të cilët rrezikohen të infektohen nga përdorimi i hashashit, i cili po
bëhet si modë për adoleshentët dhe të rinjtë, duke ja mësuar njëri-tjetrit, siç
thuhet “shoqëritë e këqija prishin zakonet e mira”. Ka dhe një kategori tjetër
njerëzish, të cilët, në mënyrë pragmatiste, e shikojnë fenomenin me
indiferentizëm dhe heshtin, sepse nuk e gjejnë veten ose të afërmit e tyre të
prekur dhe të përfshirë në përdorimin e hashashit apo të drogave të tjera, dhe
kështu mjaftohen duke thënë vetëm “larg shtëpisë sime”. Ka disa të tjerë, të
cilët e shikojnë këtë fenomen si rast të mirë për tregti fitimprurëse për një
kohë shumë të shpejtë, si ekonomi ndihmëse për veten, ose edhe për vendin, duke
lobuar për legalizimin e përdorimit apo mbjelljes së hashashit për tregti, si
bimë mjekësore të kontrolluar nga shteti. Por, pavarësisht të gjitha këtyre
përfitimeve, në dukje, fenomeni i “kanabizimit” është një fatkeqësi dhe
mallkim, me shumë viktima.

 

Pesë
kategoritë sociale, që viktimizon përdorimi i drogës

 

1-
Viktimat e para janë përdoruesit. Të gjithë shkencëtarët, mjekët, psikologët
kanë një mendim të përbashkët, se hashashi dëmton përdoruesin. Ai shkakton
çrregullime të personalitetit me simptoma psikotike, që kur bëhen serioze, kanë patjetër
nevojë për trajtim mjekësor. Ai prek dhe dëmton kujtesën, gjykimin dhe
perceptimin, sidomos kur personi që e përdor është i ri në moshë. Hashashi
është një parandalues i formimit intelektual në shkollë të adoleshentit, apo
edhe i fizikut të tij, duke e bërë atë një invalid të parakohshëm të pavlefshëm
për veten, familjen dhe shoqërinë. Ka shumë premisa, që përdorimi i hashashit
ta fusë përdoruesin në një rreth vicioz, që nga përdorimi i kësaj droge që
konsiderohet si e lehtë, përdoruesi tenton drejt atyre më të fortat si heroina,
kokainë dhe kështu viktima zhytet përditë e më shumë në batakun e vartësisë
ndaj narkotikëve, derisa shkon në vdekje nga hiperdozat, duke u bërë viktima e
radhës në kronikën e zezë. Përdorimi i hashashit nxit marrëdhënie seksuale të
rrezikshme e të pakontrolluara, deri në perversion, duke çuar përdoruesin drejt
rrezikut për infektimin me virusin vdekjeprurës HIV, ose të sëmundjeve
seksualisht të transmetueshme. Sipas ISHP, 30% e përdoruesve të drogës janë
mbartës të hepatit C dhe 20% të atij B. Statistikat tregojnë se kemi një
trefishim të përdoruesve nga viti 1995 në 2014. Në Shqipëri, numërohen rreth
40-60 mijë përdorues, ku dominon përdorimi i drogave nga moshat e reja,
përkatësisht 14-18 vjeç. Raporti i ISHP-së në 2015, thotë se rreth 6-7% e të
rinjve përdorin drogë duke filluar nga më të lehtat, si tymosja e hashashit, e
deri te kokaina dhe heroina, me injeksione. Rreth 7-9% e të rinjve të shkollave
të mesme janë ekspozuar ndaj drogave në mjediset shkollore ose rreth tyre.
Përdoruesit më të shumtë janë të rinjtë e zonave urbane, kryesisht qytetet e
mëdha si Tirana, Fieri, Durrësi, Vlora etj. Paradoksi i hidhur, i këtyre
viktimave në moshë të re, është se ata e blejnë vdekjen e tyre me para.

2-
Viktimat e dyta, që viktimizohen nga të parët, dhe sigurisht vuajnë më shumë,
janë prindërit e këtyre fëmijëve. Ata përballojnë çdo ditë këtë ves-vartësi të fëmijëve
të tyre për drogë, e cila ka një kosto të pallogaritshme shpirtërore,
shëndetësore, por edhe ekonomike. Sa dhimbje, sa lot, sa konflikte midis
prindërve dhe fëmijëve, sa ekonomi të shkatërruara, që vijnë nga vjedhjet
brenda shtëpisë nga vetë fëmijët, për të siguruar paratë e ‘racionit’ të
përditshëm. Këto para shpeshherë sigurohen nga vetë prindërit me shumë
vështirësi dhe dhimbje, të dorëzuar përpara dëshirës së papërmbajtshme të
fëmijëve të tyre për të konsumuar hashash ose drogë.

3-
Viktima të tjera mund të jenë ata që janë tërësisht të pafajshëm, dhe këtu flas
për foshnjat e lindura nga prindër që janë përdorues të hashashit, të cilat nuk
lindin me zhvillimin e duhur. Studimet kanë treguar se fëmijët që kanë lindur
nga nëna të cilat kanë përdorur marijuanë, janë shumë të vegjël, nën peshë dhe
kanë përmasa të kokës më të vogla sesa fëmijët e tjerë. Gjithashtu, ka edhe të
dhëna për probleme në sistemin nervor, të fëmijëve të lindur nga nëna që kanë
përdorur hashash gjatë shtatzënisë.

4-
Viktima tjetër e radhës është vetë shoqëria. Ajo përbëhet nga individë, shtetas
dhe sa më shumë individë të infektuar nga vesi i përdorimit të kanabisit ose
drogave, aq më shumë qytetarë me personalitet të dëmtuar, të papërgjegjshëm,
joproduktiv do të kemi. Kjo situatë i jep të drejtë grupeve kriminale, të cilët
fuqizohen dhe marrin kontrollin mbi shoqërinë, e cila nuk interesohet për moral.

5-
Viktima e radhës është vetë shteti shqiptar. Pavarësisht punës parandaluese që
strukturat e shtetit kanë bërë nëpërmjet organeve kompetente për parandalimin e
fenomenit të kanabizimit dhe kjo duhet përshëndetur, por përsëri ai nuk po
parandalohet. Për këtë mund të thuhen shumë arsye me akuza dhe kundër akuza, të
drejta ose të gabuara, por sot media prestigjioze në Europë dhe botë, si radio
BBC, etj, e cilësojnë Shqipërinë si vendin e parë në Europë për prodhimin e
drogës, madje duke e quajtur kanabisin “arin e gjelbër”për shqiptarët.

 

Klasifikimi/
20 vite më parë të 17-ët në botë, sot të parët në Europë

 


trishton fakti, se në vitin 1995, nga OKB cilësoheshim të 17-ët në renditje në
botë, por sot në 2016-ën, cilësohemi të parët në Europë. Uroj të jetë një
lapsus. Megjithatë, këto fitime prej miliona eurosh duket sikur rregullojnë
ekonominë e familjeve shqiptare, të cilat e kanë pranuar kultivimin për shkak
të vështirësive ekonomike, ose pamundësisë për t’u marrë me një biznes tjetër.
Ky “bum” ekonomik duket se jep një përmirësim të ekonomisë në vend, por pasojat
e tij, siç thonë ekspertët, janë regresive dhe e dëmtojnë ekonominë tonë të
brishtë, duke e kriminalizuar e duke e bërë atë më shumë informale. E gjitha
kjo kthehet në një mallkim mbi të gjithë ata që e kultivojnë, e tregtojnë, dhe
fitojnë para prej kanabisit, drejtpërdrejt apo në bashkëpunim, pavarësisht
statusit që mund të kenë. Kur kjo tregti dhe ky fitim i paligjshëm, bëhet i
pranuar nga shoqëria, me veprimtari të drejtpërdrejtë apo me indiferencë pa
kundërshtuar, mallkimi i zë të gjithë si popull, sepse ky fitim miliona euro,
që sot e quajnë “ari i gjelbër”, ka në vetvete shumë dhimbje, shumë lot, shumë
jetë të shkatërruara, shumë ofshama nënash që ngrihen përpara Zotit (gjykatës
me drejtësi) dhe kërkojnë hakmarrje për atë që i futi fëmijët e tyre në këtë
shteg vdekje. Çdo padrejtësi në kurriz të tjetrit kthehet në një ankim deri
mallkim, i cili herët a vonë do të bjerë mbi kokën e shkaktarëve të së keqes.
Ka kaq raste të tilla në jetë, saqë të gjithë mund të tregojnë nga një. Mos
harrojmë se Perëndia vonon, por nuk harron të bëjë drejtësi; jo se Ai është
hakmarrës por, se është i drejtë për të gjithë. Perëndia nuk të dënon, por
njeriun dhe çdo popull e dënon mëkati i tij, siç thuhet: “Sepse dita e Zotit
është e afërt për tërë kombet; atë që u bëre të tjerëve do të ta bëjnë ty,
shpërblimi i veprimeve të tua do të bjerë mbi kokën tënde”

 

Momenti
për reflektim të shpejt…

 

Është
një moment në të cilin duhet të reflektojmë të gjithë: që nga grupet mafioze
kriminale, deri tek kultivuesit e thjeshtë, por edhe tek shtetarët, të cilët
kanë përgjegjësinë e parë të zbatimit të ligjit për parandalimin e këtij
fenomeni, i cili po bëhet shqetësim ndërkombëtar. Në të kundërtën, ky fenomen
që mund të duket fitimprurës për momentin, rrezikon të na kthehet në një
bumerang, në një mallkim në dëm të të gjithëve, ashtu siç ndodhi në vitin 1996,
ku gati të gjithë shqiptarët, të joshur nga një fitim informal, paratë e tyre
të pastra i futën në firmat piramidale, nën hundën e shtetit. Në fillim, fajdet
dhanë një “pranverë” ekonomike për individin dhe vendin, por, nuk vonoi të vijë
“dimri” i ashpër ‘97 me shumë viktima, fajtorë dhe të pafajshëm. Kjo gjë nuk
ndodhi ashtu kot. Të gjithë e dinin se ishin futur me dashje në atë vorbull të
fitimit të papastër, i cili mund të ishte pastrim parash, apo çdo lloj krimi
ekonomik a social, në dëm të personave, familjeve, popujve dhe vendeve të
tjera. Meqenëse e pranuam pothuajse të gjithë, po ashtu, pothuajse të gjithë e
paguam. Historitë e harruara rrezikojnë të përsëriten. Sot, secili duhet të
bëjë detyrën e tij qytetare me kurajo, me përgjegjësi morale dhe
institucionale, qoftë ky shtetar, politikan, ekonomist, arsimtar, besimtar,
ateist, qytetar, prind, i ri, etj. Të gjithë duhet t’i themi “stop’’ fenomenit
të kanabizimit të vendit, sepse ne nuk duam të bëhemi qendër e kultivimit të
kanabisit (hashashit) në mes të Europës dhe të etiketohemi si “Kolumbia e
Europës”. Vetë Europa e Bashkuar siç shohim dhe dëgjojmë, nuk e toleron këtë
gjendje, dhe e ka vendosur si një ndër kushtet për negociatat; “luftën kundër
krimit të organizuar dhe kultivimit të drogës”, kusht, i cili duhet përmbushur
patjetër, në mënyrë që shteti dhe populli shqiptar të bëhet anëtar i BE, gjë që
kemi gati një çerek shekulli që po e kërkojmë me ngulm, por nuk po ia arrijmë
dot.