1 vit qeveri e re, raporti i IFIMES ‘Shqipëria një hap para, dy hapa pas’

70

Instituti Ndërkombëtar  për studime në Lindjen e Mesme dhe Ballkan, i cili rregullisht analizon ngjarjet në këto vende, një vit pasi qeveria e re e drejtuar nga kryeministri Edi Rama u zgjodh në Shqipëri, ka përgatitur një analizë të situatës aktuale politike për vendin tonë.  IFIMES e ka titulluar raportin  “Shqipëria: Një hap para, dy hapa pas “.

Në mes të shtatorit 2014 Shqipëria shënoi përvjetorin e parë që u formua qeveria e re e drejtuar nga kryeministri Edi Rama. Zgjedhjet që u mbajtën më 23 qershor 2013 u fituan nga koalicioni i madh i njohur si “Aleanca për një Shqipëri Europiane”, i drejtuar nga Partia Socialiste (PS) dhe Lëvizja Socialiste për Integrim (LSI) e ish-kryeministrit Ilir Meta.

Edi Rama dhe Partia e tij Socialiste përfaqësojë Shqipërinë e brezit të ardhshëm. Gjatë vitit të tij të parë në detyrë qeveria e Edi Ramës ka nisur disa procese reformuese, shpalli luftë kundër mafias, dhe për herë të parë dërgoi forcat e policisë në fshatin Lazarat i cili ishte i njohur për rritjen e marihuanës. Në më pak se një javë policia arriti të pushtojë këtë “kështjellë të drogës” që përfaqësonte një simbol të vërtetë anti-shtetëror. Më pas, Shqipërisë  iu dha statusi i vendit  kandidatit për anëtarësim në BE.

Qeveria e Edi Ramës theksohet në raportin eIFIMES ka treguar se është munduar të punojë në interes  të qytetarëve të Shqipërisë.

Me dinamit kundër mafies urbane

Para marrjes së detyrës, kryeministri Edi Rama organizoi një konferencë, në fund të Gushtit 2013, me titull “Next Generation Albania”, ku ai ftoi arkitektë të njohur nga e gjithë bota për të krijuar një vizion të zhvillimit urban në Shqipëri. Fushata nisi kundër ndërtimeve pa leje në të gjithë territorin e Shqipërisë dhe veçanërisht përgjatë bregdetit duke sjellë rezultate që tani. Qeveria ka sulmuar mafien urbane me dinamit.

Duke hedhur në erë shtëpi, pallate dhe hotele madhështore të ndërtuara pa leje ndërtimi, ndoshta nuk është zgjidhje e drejtë për një vend që shpresuar të bëhet një vend anëtar në BE, por në një shoqëri ku shkelja e ligjit përfaqëson një mënyrë jetese kjo duket të jetë e vetmja mënyrë e mundshme për t’i dhënë fund abuzimeve në zonat publike.

Sot, një vit pas fushatës, askush nuk guxon të mendoj edhe për ndërtimin e ndërtimeve pa leje dhe uzurpimin e zonave publike para se të paraqisi dokumentat e nevojshëm tek institucionet kompetente dhe marrjen e lejes së ndërtimit. Dinamiti padyshim e ka arritur qëllimin e tij.

Një hap përpara, dy hapa pas drejt BE-së

Shqipëria dorëzoi kërkesën për anëtarësim në BE më 28 prill 2009 dhe iu dha statusi i kandidatit më 24 qershor 2014. BE-ja në fillim ka shmangur dhënien e statusit të kandidatit Shqipërisë, për shkak të luftës së pamjaftueshme kundër korrupsionit, rritja e aktiviteteve kriminale, mungesa e reformave dhe dialogut politik si dhe mosfunksionimi i shtetit ligjor. Por Edi Rama pati sukses, ku Sali Berisha ka dështuar.

 
Në dialogun e nivelit të Lartë ndërmjet Shqipërisë dhe BE-së, pas dhënies së statusit të kandidat i janë dhënë prioritetet konkrete të cilat ajo duhet të përmbushë për të vazhduar procesin e pranimit në BE. Komisioneri për zgjerim në  BE-së që po largohet Štefan Fyle ka paraqitur një listë të detyrave të cilat qeveria e Edi Ramës duhet të realizojnë në periudhën e ardhshme.

Këto përfshijnë reformën gjyqësore, luftën kundër korrupsionit, duke përforcuar depolitizimit dhe efikasitetin e institucioneve të pavarura, si dhe rivendosjen e dialogut politik midis qeverisë dhe opozitës në mënyrë që të shpejtojnë reformat.

Mbyllja e “fabrikave të diplomave “

Reforma e dytë më e madhe e iniciuar nga qeveria e Edi Ramës ka qenë reforma e arsimit, e cila përfshinte mbylljen e fakulteteve dhe universiteteve private dhe publike që kishin filluar të rriteshin si barërat e këqija në Shqipëri dhe që ishin kthyer në “fabrika diplomash” dhe fole korrupsioni.

Gjithsej 17 universitete private dhe fakultete janë vënë në listën e mbylljes për shkak se kishin braktisur misionin e tyre kryesor, të siguronin arsim cilësor për të rinjtë.

Pavarësisht reagimit të ashpër publik, sondazhi i fundit i opinionit publik ka treguar se rreth 90% e qytetarëve shqiptarë mbështesin këtë vendim të marrë nga qeveria. Kështu qeveria e Edi Ramës ka shënuar një tjetër fitore në kryerjen e reformave të dhimbshme, por keqazi të nevojshme për shoqërinë shqiptare.

Sektori i energjisë – Kanceri i Shqipërisë

Me afrimin e periudhës së dimrit Shqipërinë e pret një periudhë e vështirë në sektorin e energjisë i cili tashmë vuan nga defekte të mëdha dhe nga vjedhje të konsiderueshme të energjisë elektrike, ndërsa çmimet e energjisë elektrike pritet të rriten. Situata e rënduar duket qartë gjithashtu nga fakti se më 28 shtator 2014 Banka Botërore ka dhënë 150 milion dollarë USD për një projekt për të mbështetur sektorin energjetik të Shqipërisë e cila po përballet me probleme serioze financiare dhe operacionale .

Sipas të dhënave të qeverisë Banka Botërore shqiptare duhet të intensifikojë përpjekjet e saj për reformimin e sektorit të energjisë në përputhje me direktivat e energjisë të BE.

Megjithatë, në vend që të bëjë përparim në këtë fushë drejt pranimit në BE, sektori energjetik shqiptar karakterizohet aktualisht nga rritja (dhe padyshim sistematike) e korrupsionit, ku disa ndërmarrje të energjisë elektrike janë të favorizuara nga zyrtarë të caktuar të qeverisë dhe politikanëve të lartë.